İstanbul, aynı şehirde nadiren rastlanan iki alışveriş formatını bir araya getiriyor: tekstil, halı ve mücevher satan geleneksel çarşılar ve uluslararası markaların butiklerinin bulunduğu modern alışveriş merkezleri. Aşağıda, semtleri, havaalanını, vergi sistemini ve ihracat lojistiğini ele alacağız.
İki alışveriş formatı
Kapalı Çarşı ve Mısır Çarşısı, pazarlık yapmanın normal olduğu, halı, tekstil, baharat, seramik ve mücevher gibi ürünlerin satıldığı, kapalı tezgahların bulunduğu tarihi pazarlardır. Bu format zaman ve pazar anlayışı gerektirir, ancak başka hiçbir yerde bulunmayan fırsatlar sunar.
Nişantaşı, uluslararası ve Türk tasarımcı markalarını bir araya getiren ve üst segmenti hedefleyen butiklerin bulunduğu bir bölgedir. İstinye Park ve Zorlu alışveriş merkezleri ise lüks markaları, tanıdık bir Avrupa havası taşıyan kapalı bir formatta bir araya getiriyor.
Ayrı bir kategori olarak Türk deri ve tekstil ürünleri ile el dokuma halıları yer almaktadır. El dokuma halılar için, halıların menşei ve yaşı önemlidir: daha eski halılar, kültürel varlık ihracatına ilişkin kısıtlamalara tabi olabilir.
Havalimanı
Ticari trafiğin devredilmesinin ardından Atatürk Havalimanı (ISL/LTBA), yalnızca özel jetlere hizmet veren bir havalimanı haline geldi ve alternatiflerine göre şehir merkezine daha yakın konumda bulunuyor. Bu da daha hızlı işlem ve gizlilik sağlıyor.
Asya yakasındaki Sabiha Gökçen Havalimanı (SAW/LTFJ) ve yeni İstanbul Havalimanı (IST/LTFM) alternatif olarak hizmet vermektedir. Yaz aylarında Atatürk Havalimanı'ndaki uçuş slotları azaldığı için yedek seçenekler önceden kararlaştırılmaktadır.
Pratik bir ayrıntı: İstanbul'da trafik yoğundur ve özellikle yoğun saatlerde havaalanından alışveriş bölgelerine ulaşım beklenenden çok daha uzun sürer. Alışveriş çantalarıyla dönüş ulaşımı için ekstra zaman ayırmanız önerilir.
Vergi rejimi ve ihracat
Türkiye, yabancı alıcılara mal ihracatında katma değer vergisi iadesi imkanı sunmaktadır. İşlemler depoda başlar ve ülkeden çıkışta onaylanır; seyahatten önce eşikler ve prosedürler netleştirilmelidir. Ülkenin sivil havacılığı şu şekilde düzenlenmektedir: Türkiye Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM).
Antikalar ve kültürel değerler ayrı bir konu teşkil ediyor: Türkiye'den ihracatları düzenleniyor ve belirli kategoriler için izin gerekiyor. Eski halılar ve antikalar için bu sorun, havaalanında değil, satın almadan önce çözülüyor.
Bagaj ve uçağa biniş
İstanbul'da alışveriş genellikle hacimli oluyor: halılar, tekstil ürünleri ve seramikler giysilere göre çok daha fazla yer kaplıyor. Bagaj bölmesi hacmi, ultra hafif jetler için yaklaşık 0,6–1,0 m³, orta boy jetler için 1,5–2,5 m³ ve ağır jetler için 4–6 m³ civarındadır.
Büyük halıların sınırlaması hacimle değil, geometriyle ilgilidir: bir rulo halının uzunluğu, üst bagaj bölmesinin boyutlarını aşabilir. Bu tür satın alımlar için sorun, kalkıştan önce çözülür; ya uygun bir bagaj bölmesi olan bir uçak seçilerek ya da halı ayrı olarak gönderilerek.
JetHunter, bagaj kapasitesi de dahil olmak üzere teknik özelliklere sahip 246 modelden oluşan bir kataloğa ve 5.000'den fazla uçağa erişim imkanı sunmaktadır. İstanbul rotaları için seçim, belirli satın alımların boyutları dikkate alınarak dönüş uçuşuna göre yapılır.
«"İstanbul, Kapalı Çarşı ve Avrupa markalarının butiklerinin birbirine yarım saatlik mesafede bulunduğu tek alışveriş merkezidir. Bu, tek bir seyahatte iki farklı alışveriş deneyimi demektir."»
— Alexey Mordvintsev, JetHunter'ın CEO'su
Yazar: Alexey Mordvintsev, JetHunter CEO'su, İşletme Havacılık Profesyonelleri Derneği (APIAP) Başkanı. Sektörde 14 yılı aşkın deneyime sahip.
